Een cv-monteur en een gasmonteur lijken op elkaar, maar zijn niet hetzelfde. Het belangrijkste verschil zit in de wettelijke bevoegdheid: een cv-monteur werkt aan verwarmingsinstallaties, maar mag niet zelfstandig aan gasverbrandingstoestellen werken zonder de juiste certificering. Een gasmonteur beschikt over een erkend Bewijs van Vakmanschap CO en mag daarmee gastoestellen inbedrijfstellen, onderhouden en repareren. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over bevoegdheden, certificeringen en wat je moet regelen als cv-monteur die ook gaswerk wil uitvoeren.
Welke werkzaamheden mag een CV-monteur uitvoeren?
Een cv-monteur mag werkzaamheden uitvoeren aan verwarmingsinstallaties, waaronder het aanleggen van leidingen, het monteren van radiatoren en het aansluiten van cv-ketels op het water- en elektriciteitscircuit. Wat hij niet zelfstandig mag, is het inbedrijfstellen van een gasverbrandingstoestel of het uitvoeren van groot onderhoud aan brander en warmtewisselaar, tenzij hij beschikt over een geldig Bewijs van Vakmanschap CO.
Binnen de branche wordt onderscheid gemaakt tussen twee functieniveaus. De Voldoende Onderricht Persoon (VOP) mag specifieke taken uitvoeren, maar altijd onder toezicht van een vakbekwame monteur met CO-certificering. De Vakbekwaam Persoon (VP) mag zelfstandig handelen, inclusief inbedrijfstelling en groot onderhoud. Een nieuwe instromer mag maximaal drie jaar als VOP werken voordat hij een eigen Bewijs van Vakmanschap CO moet hebben.
Concreet betekent dit dat een cv-monteur zonder CO-certificering wel mag helpen bij de montage, maar nooit zelfstandig een ketel mag opstarten of afmelden. Dat laatste is uitsluitend voorbehouden aan de gecertificeerde monteur.
Wat mag een gasmonteur wél doen dat een CV-monteur niet mag?
Een gasmonteur met een geldig Bewijs van Vakmanschap CO mag gasverbrandingstoestellen zelfstandig inbedrijfstellen, groot onderhoud uitvoeren aan brander en warmtewisselaar, en een installatie buiten bedrijf nemen vanwege veiligheidsrisico’s. Dit zijn handelingen die een cv-monteur zonder dit certificaat wettelijk niet zelfstandig mag uitvoeren, ook niet onder toezicht van een collega.
Daarnaast mag een gecertificeerde gasmonteur:
- CO-metingen uitvoeren in de opstellingsruimte en rookgassen meten conform NEN-EN 50379 deel 2
- Een lekdichtheidsbeproeving van de gasleiding uitvoeren bij installatie of vervanging van een toestel
- CO-melders plaatsen en controleren
- Een sticker aanbrengen op het toestel met de vereiste gegevens na uitvoering van werkzaamheden
Het inbedrijfstellen is het meest kritieke onderscheid. Zelfs als een niet-gecertificeerde monteur alle voorbereidende werkzaamheden heeft uitgevoerd, moet de daadwerkelijke inbedrijfstelling altijd worden gedaan door iemand met een geldig persoonscertificaat. Dit is geen keuze, maar een wettelijke verplichting.
Welke certificering of erkenning is vereist voor gaswerk?
Voor gaswerk aan cv-ketels, geisers, gashaarden en gaskachels is een persoonsgebonden Bewijs van Vakmanschap CO verplicht. Dit bewijs wordt behaald via het platform vakmanschapco.nl door het succesvol afronden van zowel een theorietoets als een praktijkexamen bij een door InstallQ geaccrediteerde exameninstelling. Het certificaat is vijf jaar geldig en wordt automatisch opgeslagen in de persoonlijke app Vakpaspoort Techniek.
Naast de persoonscertificering geldt voor installatiebedrijven ook een bedrijfscertificering. Hiervoor zijn drie erkende schema’s beschikbaar:
- BRL 6000-25 van InstallQ: geschikt voor grotere bedrijven en bedrijven die al een BRL 6000-AB certificaat hebben
- BRL K25000 van Kiwa: met name geschikt voor zzp’ers en kleinere bedrijven; audits worden grotendeels op afstand uitgevoerd
- NHK 2021 van de Stichting Nederlandse Haarden en Kachelbranche: uitsluitend van toepassing op gashaarden en gaskachels, niet op cv-ketels
Belangrijk om te weten: monteurs met een SCIOS-diploma zijn niet vrijgesteld van de CO-certificering. Zij moeten alsnog een Bewijs van Vakmanschap CO behalen. Alle inbedrijfstellers binnen een bedrijf moeten over een geldig persoonscertificaat beschikken voordat het bedrijf een bedrijfscertificaat kan behalen. Het register van gecertificeerde bedrijven is raadpleegbaar via CO-VRIJregister.nl.
Kan een CV-monteur ook gasmonteur worden?
Ja, een cv-monteur kan gasmonteur worden door het Bewijs van Vakmanschap CO te behalen. Daarvoor doorloopt hij een gestructureerde route: eerst een theorievoorbereiding met de officiële theorietoets, daarna een praktijkgerichte opfristraining gevolgd door een praktijkexamen. Er is geen specifieke vooropleiding vereist om te starten met deze route.
De route bestaat uit twee stappen. In stap 1 volgt de monteur een theorievoorbereiding CO erkenning inclusief examen waarbij op de laatste dag de officiële theorietoets wordt afgenomen via vakmanschapco.nl. Pas na het behalen van deze toets kan de monteur zich inschrijven voor de opfristraining.
Voor stap 2 zijn er twee varianten, afhankelijk van het gewenste profiel. De driedaagse training richt zich op het profiel Installeren, waarbij de monteur leert hoe CO-gevaarlijke situaties worden voorkomen bij cv-ketelinstallaties, rookgasafvoerkanalen en CLV-systemen. De examentraining vakmanschap CO module installeren bereidt voor op het praktijkexamen-onderdeel Werktuigkundige Installaties (WI). Voor voorbereiding op S&O worden de trainingen Onderhoud Gastoestellen en/of Onderhoud Gastoestellen & Praktisch Meten aanbevolen.
De training gastoestellen monteur is daarmee toegankelijk voor elke praktijkervaren monteur die zijn bevoegdheden wil uitbreiden, ongeacht zijn vooropleiding.
Wat zijn de risico’s van gaswerk zonder de juiste erkenning?
Gaswerk uitvoeren zonder een geldig Bewijs van Vakmanschap CO is wettelijk niet toegestaan en brengt serieuze risico’s met zich mee. Voor het installatiebedrijf kan het leiden tot verlies van het bedrijfscertificaat, wat directe gevolgen heeft voor de bedrijfsvoering en het recht om gaswerk uit te voeren.
Koolmonoxide is een kleur- en reukloos gas dat bij onjuiste installatie of onvoldoende onderhoud vrijkomt. De gevolgen voor bewoners kunnen ernstig zijn. Juist daarom stelt de regelgeving hoge eisen aan de vakbekwaamheid van monteurs die aan gasverbrandingstoestellen werken. Een CO-meting in de opstellingsruimte is verplicht bij inbedrijfstelling; pas bij een waarde onder 5 ppm is inbedrijfstelling toegestaan.
Voor bedrijven geldt bovendien dat zij het CO-VRIJ beeldmerk wettelijk verplicht moeten voeren op de persoonslegitimatie van de installateur. Zonder geldig bedrijfscertificaat vervalt dit recht, wat zichtbaar is voor consumenten en opdrachtgevers. De reputatieschade en het verlies aan opdrachten kunnen aanzienlijk zijn.
Hoe IW Nederland helpt bij het behalen van je CO-erkenning
IW Nederland biedt een complete en praktijkgerichte route voor monteurs die hun Bewijs van Vakmanschap CO willen behalen. Of je nu voor het eerst certificeert of een specifiek onderdeel van de opfristraining wilt versterken, er is een passende training beschikbaar. De trainingen zijn ontwikkeld voor werkende professionals in de installatietechniek en sluiten direct aan op de eisen van de theorietoets CO.
Wat IW Nederland biedt voor monteurs die CO-gecertificeerd willen worden:
- Theorievoorbereiding inclusief de officiële theorietoets via vakmanschapco.nl op de laatste dag
- Driedaagse praktijktraining voor de opfristraining CO monteur werktuigkundige installaties (cv-ketels, rookgasafvoer, CLV-systemen)
- Vierdaagse training voor de opfristraining CO installaties en service en onderhoud en profiel Service en Onderhoud
- Losse examentrainingsmodules voor monteurs met bestaande deelkennis; voor monteurs met een verlopen certificaat is er de hercertificering vakmanschap CO training en examen
De trainingen vinden plaats in praktijkgerichte trainingscentra verspreid over Nederland, uitgerust met actuele apparatuur. Zo oefen je in een realistische werkomgeving en ga je goed voorbereid de theorietoets in. Bekijk het volledige aanbod op de pagina installatietechniek trainingen en schrijf je in voor de training die past bij jouw situatie. Monteurs van wie het certificaat bijna verloopt, kunnen terecht op de pagina CO hercertificering voor meer informatie over verlenging.