IW Actueel

Algemeen

Regionaal

Wie controleert de CO-keur?

De CO-keuring wordt uitgevoerd door een gecertificeerde installateur die beschikt over een geldig Bewijs van Vakmanschap CO. Dit is wettelijk vastgelegd in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) en geldt voor alle werkzaamheden aan gasverbrandingstoestellen zoals cv-ketels, geisers, gashaarden en gaskachels. In dit artikel lees je wie bevoegd is, wat er precies wordt gecontroleerd en welk certificaat een monteur daarvoor nodig heeft.

Wie is bevoegd om een CO-keuring uit te voeren?

Alleen een monteur met een geldig Bewijs van Vakmanschap CO mag een CO-keuring uitvoeren. Dit persoonsgebonden bewijs wordt afgegeven door een door InstallQ geaccrediteerde exameninstelling en is maximaal vijf jaar geldig. De monteur moet werkzaam zijn bij een gecertificeerd installatiebedrijf dat is opgenomen in het CO-VRIJregister, beheerd door de Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw (TloKB).

Binnen het wettelijk stelsel zijn twee niveaus van bevoegdheid vastgesteld. Een monteur op niveau 2 mag zelfstandig gasverbrandingstoestellen in bedrijf stellen. Een eerste monteur op niveau 3 heeft daarbovenop de verantwoordelijkheid om steekproefsgewijs de werkzaamheden van minder ervaren collega’s te controleren en de resultaten daarvan vast te leggen.

Nieuwe instromers mogen maximaal drie jaar als Voldoende Onderricht Persoon (VOP) onder toezicht werken voordat zij zelfstandig bevoegd zijn. De VOP mag uitsluitend werken onder toezicht van een VP. Inbedrijfstellen en groot onderhoud (brander, warmtewisselaar) zijn handelingen die uitsluitend aan de VP zijn voorbehouden. Monteurs met een SCIOS-diploma zijn overigens niet vrijgesteld van deze certificeringsplicht. Zij moeten alsnog een Bewijs van Vakmanschap CO behalen om legaal aan gasverbrandingsinstallaties te mogen werken.

Wat wordt er precies gecontroleerd tijdens een CO-keuring?

Tijdens een CO-keuring controleert de gecertificeerde monteur de volledige veiligheid van de gasverbrandingsinstallatie en de directe omgeving. De keuring omvat zowel visuele beoordelingen als verplichte metingen, en is gericht op het voorkomen van gevaarlijke koolmonoxideconcentraties in de woning.

De wettelijke competentie-eisen voor de inbedrijfsteller omvatten onder meer de volgende onderdelen:

Beoordeling van de opstellingsruimte en de ventilatie
Beproeving van rookgasafvoerkanalen en de uitmonding
Beoordeling van de verbrandingsluchttoevoer en, indien van toepassing, collectieve rookgasafvoer (CLV-systemen)
Veiligheidsbeoordeling inzake CO, inclusief het uitvoeren en interpreteren van verplichte CO-metingen en interpretatie

Voor de inbedrijfstelling gelden strikte grenswaarden. De CO-concentratie in de omgevingslucht van de opstellingsruimte mag maximaal 20 ppm bedragen, maar het toestel mag pas worden opgestart als de meting onder de 5 ppm ligt. Voor rookgas gelden aparte grenswaarden per toesteltype: maximaal 50 ppm voor type A, 200 ppm voor type B en 400 ppm voor type C. Pas als zowel de omgevingslucht als de rookgaswaarden binnen de toegestane grenzen vallen, mag het toestel in bedrijf worden gesteld.

Na afronding van de werkzaamheden brengt de verantwoordelijke monteur een sticker aan op het toestel met zijn naam, de gehanteerde norm, de datum van uitvoering, de datum van het volgende onderhoud en het certificaatnummer. Tot slot geeft de monteur de bewoner gebruikersvoorlichting over de installatie in samenhang met ventilatie en rookgasafvoer.

Hoe vaak moet een CO-keuring worden uitgevoerd?

Een CO-keuring is verplicht bij elke inbedrijfstelling van een gasverbrandingstoestel na onderhoud, reparatie, vervanging of nieuwplaatsing. Er is dus geen vaste jaarlijkse keuringsplicht voor de eindgebruiker, maar de keuring is wettelijk gekoppeld aan elk moment waarop een gecertificeerde monteur werkzaamheden uitvoert aan het toestel of de bijbehorende rookgasafvoer- en luchttoevoervoorzieningen.

De certificeringsplicht geldt voor alle gebouwgebonden gasverbrandingstoestellen in woningen, woongebouwen, kantoorpanden en utiliteitsgebouwen. Hout- en palletkachels vallen buiten de Gasketelwet. Voor installaties die worden gekeurd in het kader van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) geldt de regeling evenmin.

Voor monteurs geldt een eigen cyclus: het Bewijs van Vakmanschap CO is vijf jaar geldig. Hercertificering moet tijdig worden geregeld, bij voorkeur al vanaf zes maanden voor de vervaldatum. De geldigheid en vervaldatum zijn eenvoudig te controleren via de Vakpaspoort Techniek-app.

Wat gebeurt er als een CO-keuring wordt afgekeurd?

Als de metingen tijdens een CO-keuring buiten de wettelijke grenswaarden vallen, mag het toestel niet in bedrijf worden gesteld. De monteur is verplicht de oorzaak te achterhalen en de situatie te herstellen voordat het toestel opnieuw wordt opgestart. Inbedrijfstelling zonder goedgekeurde metingen is wettelijk niet toegestaan.

In de praktijk betekent dit dat de monteur de afwijking documenteert, de bewoner informeert en de benodigde herstelwerkzaamheden uitvoert of adviseert. Denk aan het corrigeren van een defecte rookgasafvoer, het verbeteren van de ventilatie in de opstellingsruimte of het vervangen van een onderdeel dat CO-lekkage veroorzaakt. Pas na herstel en een herhaalde meting die binnen de grenswaarden valt, mag het toestel worden opgeleverd.

Voor installatiebedrijven geldt bovendien dat zij een kwaliteitshandboek bijhouden en projectdossiers minimaal tien jaar bewaren. Interne audits vinden minimaal eenmaal per jaar plaats, en elke monteur wordt minimaal eenmaal per drie jaar intern beoordeeld. Dit systeem zorgt ervoor dat afkeuringen worden geregistreerd en structureel worden aangepakt.

Welk certificaat heeft een monteur nodig voor CO-keuringen?

Een monteur die werkzaamheden uitvoert aan gasverbrandingstoestellen heeft een persoonsgebonden Bewijs van Vakmanschap CO nodig. Dit bewijs wordt behaald via het stelsel Vakmanschap CO door het succesvol afronden van een theorietoets en praktijkexamen bij een door InstallQ geaccrediteerde exameninstelling. Het certificaat is vijf jaar geldig en wordt automatisch opgeslagen in de Vakpaspoort Techniek-app.

Naast het persoonscertificaat moet het installatiebedrijf zelf ook gecertificeerd zijn. Er zijn drie erkende certificeringsschema’s voor installatiebedrijven: de BRL 6000-25 van InstallQ (geschikt voor grotere bedrijven), de BRL K25000 van Kiwa (met name geschikt voor zzp’ers en kleinere bedrijven) en de NHK 2021 van de Stichting Nederlandse Haarden en Kachelbranche (uitsluitend voor gashaarden en gaskachels). Gecertificeerde bedrijven zijn terug te vinden in het CO-VRIJregister.

Het is belangrijk om het certificaat tijdig te verlengen. Werken zonder geldig Bewijs van Vakmanschap CO praktijkexamen is wettelijk niet toegestaan en levert zowel voor de monteur als het installatiebedrijf een direct juridisch en bedrijfsrisico op. Voor monteurs die zowel installeren als service en onderhoud uitvoeren, is het praktijkexamen installaties en service en onderhoud de aangewezen route.

Hoe IW Nederland helpt bij hercertificering Vakmanschap CO

Als door Vakmanschap Techniek aangewezen opleider verzorgt IW Nederland de volledige voorbereiding op de verlenging van het Bewijs van Vakmanschap CO. De hercertificering is compact en praktisch ingericht, zodat monteurs zo min mogelijk tijd kwijt zijn aan de opleiding en zo snel mogelijk weer inzetbaar zijn.

De eendaagse hercertificering (8 studiecontacturen) bestaat uit twee delen:

Praktijkgerichte opfristraining: herhaling van veiligheidsaspecten, meten en interpreteren van CO-waarden, oefenen met praktijkcasussen in de werkplaats en voorbereiding op examengerichte theorievragen
Theorie-examen Vakmanschap CO: praktijkgerichte theorievragen, direct na de opfristraining afgenomen op een laptop van IW

Er is geen apart praktijkexamen en geen e-learning die thuis moet worden voorbereid. De verlenging geldt voor alle profielen binnen de certificering en de prijs is inclusief het verlengingspakket van Vakmanschap Techniek. Inschrijving is mogelijk vanaf zes maanden voor de vervaldatum van het huidige bewijs. Wacht niet te lang: zonder geldig certificaat mag een monteur wettelijk niet werken aan gasverbrandingstoestellen. Bekijk het trainingsaanbod van IW Nederland en schrijf je in voor de hercertificering Vakmanschap CO.